دسته بندی : مذهبی / مناسبت ها / فرهنگی - اجتماعی / ویژه / گزارش / پیشنهاد مدیر نسخه قابل چاپ تاریخ: 27 مرداد 1400 - 10:12 - شناسه خبر : 959
گذری بر شیوه های سینه زنی در محله بزرگ ماسور
سبکهای سینه زنی در محله بزرگ ماسور

نوشته : علی بیرانوند نسب
باهمیاری : هوشنگ کردعلیوند
سینه زنی در ماسور قدیم علاوه بر شکل معمول خود در بخش های مختلف محله ماسور با نو آ وری هایی هم همراه بوده است که دراین نوشتار به آ نها پرداخته می شود:
مبدا نواوری در سبک های سینه زنی منطقه زیرتپه که در اصطلاح دیگر زیرکو نیز به آ ن می گفتند بوده است که دو سبک سینه زنی زیرکونی و کوسه ای را پایه گذاری کرده اند ودیده شده است که عزادران سایر مناطق ماسور درتقلید از آ نها به تغییردر شیوه سینه زنی خود پرداخته اند
برنگارنده معلوم نشده است که چه کسانی وچگونه اولین بار براین باور رسیده اند که در سبک سینه زنی خود تغییر حاصل کنند
سبک کوسه ای :
باورهایی وجود دارد که طایفه کوسه بیرانوند ساکن سرتپه ماسور سبک کوسه ای را بنیان نهاده اند این سبک که در دسته های سینه زنی رواج داشته وبا نوحه های ضربی زیبایی خود را نشان می داده است بدین صورت بوده که در آن جمعیت عزادار به صورت کوچه ای ودو به دو در رو بروی هم قرار گرفته ولباس خود را ازتن بیرون کرده وبرکمر می بندندو با صدای ضرب نوحه نفرات رو برویی دسته باصدای نوحه حالت نشسته گرفته و برسینه می کوبند ودر سرپا شدن دستها را به عقب پرتاب نموده وباز برسینه می زننداین سبک هنگامی که صف عزادران در کنار یکدیگر وبا ریتم کوسه ای سینه می زنند جلوه بسیار زیبایی دارد
سبک کوسه ای به نوعی تقلید از سینه زنی واحد در جنوب کشوراست ولی با این تفاوت که درسینه زنی جنوب دستها را برکمر یکدیگر می بندند ضمن حرکت وخم شدن با دست دیگر برسینه می زنند ولی در سبک کوسه ای دست برکمر کناری زده نمی شود وهمانند جنوبی خم شده با دو دست بر سینه می زنند و قامت راست می کنند
سبک دو رپ کی:
نوع دیگری از سینه زنی که در مناطق ماسور رواج داشته است سبک دو رپ کی بوده است
این سبک بنا بر بررسی های نگارنده ریشه در سینه زنی های اصیل لری داشته است که دربین ایل بالاگریوه رواج دارد
سبک دو رپ کی در محله ماسور شاید ادامه همان سینه زنی بالاگریوه ها باشد
که در شهرهای پلدخترواندیمشک هم اکنون هم رواج دارد
شیوه سبک دو رپ کی به این صورت است که چهار نفر به صورت مایل روبروی یکدیگر قرار گرفته ویک پای خود را به عقب ویک پارا جلو وداخل کوچه می گذارند وابتدا درمقابل نفر روبروی خوددودست را به بالا برده و برسینه می زنند وسپس در چرخشی بر روی همان پایی که در وسط کوچه قرار داده اند به سمت نفر کناری خود بازگشته ودودست را بالا برده وبر سینه می زنند
این حرکت همانند سبک های دیگروقتی در یک ستون با جمعیت بالا صورت می گیرد زیبایی خاص خود را نشان می دهد
سبک زیرکونی:
همانگونه که در خلال نوشتار نیز آورده شد به زیر تپه ماسور در قول دیگری زیرکو نیز گفته می شده واکنون نیز عده ای ازآن به زیرکو یاد می کنند
جوانان زیر تپه یا زیرکو در اقدامی برای نوآوری در سبک سینه زنی خود اقدام به بنیان نهادن حالتی جدید در سینه زنی شدند با سبک کوسه ای و سبک دو رپ کی تفاوت داشته باشد وآ ن به این صورت بوده است که در آ ن چهار نفری که به صورت دو به دو درکوچه سینه می زدند پای خودرا به وسط نهاده ودریک حالت مورب به صورت ضربدری کرده وبا ریتمی تندبرسینه می کوبیدندکه شورافرینی زیادی را درخود دارد
تفاوتی که سبک زیرکانی را از سبک کوسه ای ودو رپ کی جدا می کند شکل ضربدری سینه زنی است که در سبک کوسه ای با نشستن وپرتاب شدن دست به عقب سینه زنان همراه بوده ودر سبک دورپ کی تنها سینه زنان به سمت نفرمقابل برگشته وسینه زنی می کنند
جوانان محله بزرگ ماسور به علت جذابیت این سبک های سینه زنی بسیار از آ نها استقبال کرده وبه شیوه آ نها سینه می زدند
اگرچه اکنون با تغییر ماهیت بسیاری از دسته جات به زنجیر زنی در محله بزرگ ماسور دسته جات سینه زنی به نوعی کم رنگ شده اند ولی هنوز هم در هیئت عزادران آ قا ابوالفضل العباس(ع) وبرخی دیگر هیئت هاکه ماهیت سینه زنی خود را حفظ کرده سبک دو رپ کی وزیرکانی انجام شده و لی سبک کوسه ای کمتردیده سده است در بخش های زیرکو یا قدس ودیگر مناطق ماسور وقتی بنا بر سینه زدن هیئت های زنجیر زنی برای لحظاتی هم باشد از دورپ کی وزیرکونی استفاده می کنند
متاسفانه اوج گرفتن هیئت های زنجیر زنی یا سبکهای سینه زنی شور و واحد و... در هیئت های محله ماسور این سبکهای اصیل را که برگرفته متعلق به خود محل ماسور را به فراموشی سپرده است
واجب است این میراث زیبا به هر شکل ممکن برای آیندگان حفظ شود زیرا که فرهنگ فاخر محله بزرگ ماسوررا درخود دارد